Τα Αυγώνυμα είναι χωριό της κεντρικής Χίου, απέχει από τη Χώρα(η πόλη της Χίου) 16 χλμ και βρίσκεται δυτικά του νησιού, έξι χλμ στο δρόμο πριν από τον Ανάβατο.
Ο Άμαντος ερμηνεύει την ονομασία του χωριού εκ του ευώνυμα, στηριζόμενος στον τύπο Αυγωνήματα (τόπο μεταξύ Αυγωνύμων και Αναβάτου) ευθηνά, φθηνά δηλαδή, κτήματα. Αβγονύματα είναι κατά το Ζολώτα ο πληθυντικός, κατά τη συνήθεια των Χιωτών, του Ευώνυμα (Αυγώνυμα), όπως τα προσώπατα από το πρόσωπο.
Το χωριό είναι παλαιότατο, προμεσαιωνικό ίσως. Ο Ιερώνυμος Ιουστινιάνης , όπως και άλλοι, μνημονεύει τα Αυγώνυμα ως φρούριο οχυρωμένο. Κατά την παράδοση το χωριό κατεστράφη από τους πειρατές.
Το χωριό αποτελείται από πολλά πέτρινα σπιτάκια σε σχήμα κύβου , χτισμένα στην πλαγιά του λόφου. Έχουν υπέροχη θέα , άλλα στο πευκοφυτεμένο δάσος και άλλα στο απέραντο πέλαγος. Ένα από τα ωραιότερα ηλιοβασιλέματα που μπορεί κάποιος να δει, το απολαμβάνει στα Αυγώνυμα.
Μεγάλος μέρος του οικισμού έχει αναστηλωθεί με σεβασμό στη λαϊκή αρχιτεκτονική. Το χωριό εγκαταλείφθηκε σχεδόν τη δεκαετία του '60 κι' έτσι σώθηκε από την αστική δόμηση. Χαλάσματα της περασμένης τριακονταετίας έχουν μετατραπεί σε φιλόξενα εξοχικά σπίτια από ντόπιους και άλλους Χιώτες που τα εκμεταλλεύονται ή τα χρησιμοποιούν ως ησυχαστήρια, ιδιαίτερα το χειμώνα. |

 |